Met een psychose ben je nog niet gek.

Jaarlijks krijgt één op de tienduizend Nederlanders tussen de 15 en 45 jaar voor het eerst een psychose. Bij de meeste van hen blijft het niet bij die ene keer. Hoewel psychoses vaak in verband worden gebracht met schizofrenie, kunnen ze ook worden veroorzaakt door bijvoorbeeld drugsgebruik of slaapgebrek. Psychose- of psychotische verschijnselen kunnen ook voorkomen bij een bipolaire stoornis (manisch-depressief), maar kan ook een symptoom zijn bij borderline en depressie. Bij een psychotische depressie is er in de meeste gevallen sprake van wanen. Een psychose bij deze stoornissen duurt meestal enkele uren tot enkele dagen.
*
Een psychose is persoonlijk. Dit houdt in dat iemands levensgeschiedenis is verweven met zijn of haar wanen. Of nouja, dat las ik van de week in Psychologie Magazine. Mijn persoonlijke ervaring is dat ik er nog niet uit ben wat mijn wanen en hallucinaties met mijn levensgeschiedenis te maken hebben. Als ik hallucineer (regelmatig – vooral als ik slecht slaap, te veel prikkels heb gehad of teveel hooi op mijn vork heb genomen), dan zie ik vooral losse dingen, die niets met elkaar te maken hebben. Paar voorbeelden van wat ik dan zie: een groene aap hangend aan mijn raam die me aanstaart, kwallen die over het plafond glijden, spinnenwebben die me ‘vangen’, spinnen, bewegende meubels, gemeen grijnzende clowns en zelfs een korte tijd mensen. Daarnaast denk ik regelmatig dat er camera’s in huis zijn, ik vertrouw webcams op de laptop niet, ik heb lange tijd vuilniszakken voor de ramen gehad, gaatjes of vlekken op muren vind ik eng, en als ik over straat loop of fiets heb ik vaak het gevoel achtervolgd te worden. Ik kan erg achterdochtig zijn, waardoor ik angstig word. Maar wat heeft dat te maken met mijn levensgeschiedenis? In Psychologie Magazine staat er dat er middels therapie gepraat wordt over trauma’s en hiermee de dromen kunnen gaan duiden. Samen met de therapeut ga je dan op zoek naar de betekenis achter de wanen. Ik denk dat ik nog maar eens goed moet babbelen met mijn psych dan. (deze laatste zin met enig sarcasme – knipoog).
*
Hallucinaties kunnen verder gaan dan alleen dingen zien die er niet zijn. Je kunt ook dingen voelen, ruiken of horen. Stemmen horen is de meest voorkomende hallucinatie. Wanen heb je ook in verschillende vormen: je hebt de paranoïde wanen, waar ik net over vertelde; dat je het idee hebt achtervolgd te worden. Of dat je bijvoorbeeld vergiftigd word. Iemand in een psychose kan ook het idee hebben dat hij of zij God is, of een ander machtig persoon. Dit worden identiteitswanen genoemd. Tenslotte heb je nog de betrekkingswanen, waarbij gedacht wordt dat berichten op de radio of televisie speciaal voor hen zijn bedoeld.
*
Als je in een psychose zit, ben je verward. Het denken gaat chaotisch en sneller of juist langzamer dan normaal. Je kan dan snel gaan ratelen, of juist traag van begrip zijn alsof alles langs je heen gaat: het komt niet binnen.
*
Wat ik belangrijk vind om te vertellen, is dat iedereen kans kan hebben op een psychose. Het heeft niets te maken met intelligentie, sociaal milieu, afkomst of wat dan ook. Wel is het zo dat als iemand in je familie een psychose heeft (gehad), dat de kans dan groter kan zijn dat jij het ook ervaart. Daarnaast moet je een aangeboren kwetsbaarheid hebben. Dat en wat narigheid/trauma’s in je leven, en een psychose kan ontstaan. Mensen die in een psychose zitten zijn niet gek. Ze ervaren de wereld alleen een beetje anders dan de werkelijkheid. Maar het kan dus iedereen overkomen, ook jou. Oordeel dus niet te snel, maar neem zo’n iemand serieus.
Advertenties

2 gedachtes over “Met een psychose ben je nog niet gek.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s